İkamet İzni Davalarında Önemli Karar. İkamet İzni Nasıl Alınır? İkamet İzni Davasını Kazanmanın En Kolay Yolu Nedir? Türkiye’de İkamet İzni Davaları Nasıl Kazanılır?
Düşünün… 2007 yılından beri Türkiye’de yaşıyorsunuz. Yıllarınızı burada geçirmişsiniz. Eşiniz memur, emekli maaşıyla birlikte düzenli bir geliriniz var. Gün geliyor, artık “Uzun Dönem İkamet İzni” için başvuruyorsunuz. Ama aylardır cevap gelmiyor.
Sonunda “geliriniz yeterli değil” denilerek başvurunuz reddediliyor. Haksızlığa uğradığınızı hissediyorsunuz. Ve sonunda mahkeme sizi haklı buluyor…
İkamet izni kaç günde sonuçlanmalı?
Uzun dönem ikamet şartları neler?
Geliriniz olduğu hâlde “gelir yok” denilirse ne yapmalısınız?
İşte bu soruların cevabı, Balıkesir 1. İdare Mahkemesi’nin 2025/933 sayılı kararında net şekilde ortaya kondu.
Olayın Özeti: “İkamet izni başvurumu 6 aydır sonuçlandırmadılar!”
Azerbaycan uyruklu bir yabancı, 07.05.2024 tarihinde uzun dönem ikamet izni almak için Balıkesir Valiliği’ne başvuruda bulunuyor. Ancak başvuru yapıldıktan sonra tam 6 ay boyunca herhangi bir karar verilmediği gibi, yapılan başvuru hakkında net bir yanıt da sunulmuyor.
13.11.2024 tarihinde idareye dilekçe veriliyor. 11.12.2024 tarihinde gelen cevapta ise yalnızca şunlar söyleniyor:
“Araştırma ve değerlendirmeler henüz sonuçlanmadı. Sonuçlandığında bilgi verilecektir.”
Bu cevaba itiraz eden başvuru sahibi, işlemin hukuka aykırı olduğunu belirterek idare mahkemesinde dava açıyor.
Davalı İdare Ne Dedi?
İdare (valilik), davacının uzun dönem ikamet başvurusu kapsamında sosyal yardımlaşma, emniyet ve jandarma birimlerinden bilgi toplandığını; bu süreçlerin ardından yapılan değerlendirmede “yeterli ve düzenli gelirinin bulunmadığının” tespit edildiğini, bu nedenle 08.01.2025 tarihinde başvurunun reddedildiğini savundu.
Mahkemenin Tespiti: “Başvurucu memur eşi üzerinden gelir sahibi”
Mahkeme, UYAP sisteminden yaptığı sorgulamada davacının emekli maaşı alan bir memur eşi olduğunu, bu nedenle düzenli bir gelire sahip bulunduğunu açıkça tespit etti.
Şu nedenle işlemi hukuka aykırı buldu:
“Davacının geçimini sağlayacak yeterli ve düzenli geliri olduğu halde aksi yönde işlem tesis edilmesi, açıkça hukuka aykırıdır.”
6458 Sayılı Kanun Ne Diyor?
6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu’nun 43. maddesi, uzun dönem ikamet izni için bazı şartlar getirir. Bunlardan biri de şudur:
“Kendisi veya varsa ailesinin geçimini sağlayacak yeterli ve düzenli gelir kaynağına sahip olmak.”
Ancak bu gelir mutlaka kişinin kendisine ait olmak zorunda değildir. Eşinin düzenli geliri varsa bu da yeterli görülür. Mahkeme de tam bu noktada idarenin yorumu ile kanunun amacının çeliştiğini ortaya koymuştur.
Mahkeme Ne Karar Verdi?
Balıkesir 1. İdare Mahkemesi şu kararları verdi:
- İdarenin ikamet izni reddine ilişkin 11.12.2024 tarihli işlemi iptal edildi.
- Davacıya 18.000 TL avukatlık ücreti, 2.202,50 TL yargılama gideri ödenmesine hükmedildi.
- İstinaf süresi olarak 30 gün verildi.
Bu Karar Ne Anlama Geliyor?
1. İdare susarak ret veremez.
Başvurular 90 gün içinde sonuçlandırılmak zorunda. “Henüz sonuçlanmadı” diyerek oyalamak hukuka aykırıdır.
2. Gelir sadece kişinin kendi adına olmak zorunda değil.
Aile bireylerinin geliri de dikkate alınmalıdır. Mahkeme bu noktada çok açık bir içtihat oluşturmuştur.
3. İptal davası etkili bir yoldur.
İdareye yapılan başvuruya “eksik ya da yanıltıcı gerekçeyle” ret verilirse idare mahkemesinde açılacak iptal davası hakkınızı geri almanızı sağlayabilir. Özellikle ikamet izinleri alanında çalışan uzman bir avukat ile dava açmanızı tavsiye ediyorum.
“İkamet İzni Reddedildi, Ne Yapmalıyım?” Diyorsanız…
Eğer siz de uzun dönem ikamet izni başvurusunda bulundunuz ve suskunlukla ya da yetersiz bir gerekçeyle başvurunuz reddedildiyse, Balıkesir 1. İdare Mahkemesi’nin bu kararı emsal niteliğindedir. Başvurunuzun keyfi ya da eksik gerekçelerle reddedilmesine karşı yargı yoluna gitmeniz mümkündür. Mutlaka yabancılar hukuku alanında çalışan bir avukat bulun ve davanızı açın.
