Yapay zekâ ile bir kadının çıplak görüntüsünü yapmak suç mu?
Gündelik hayatta artık sıkça karşılaşılan bir tablo var.
Birinin sosyal medyada paylaştığı masum bir fotoğraf alınıyor. Yapay zekâ programına yükleniyor. Ardından o kişi hiç yapmadığı, hiç çekilmediği hâlde çıplak veya iç çamaşırlı gibi gösteriliyor.
“Bu gerçek değil, yapay zekâ” denilerek olay hafifletilmeye çalışılıyor.
Ancak hukuk açısından tablo tam tersidir.
Bu fiil tek bir suç değil, çoğu durumda birden fazla suçu aynı anda oluşturur.
Yapay zekâ ile üretilmiş çıplak görüntüde hangi suçlar oluşur?
Yapay zekâ ile oluşturulan çıplak görüntü özel hayatın gizliliğini ihlal eder mi?
Evet.
Türk Ceza Kanunu m.134 uyarınca özel hayatın gizliliği yalnızca gerçek görüntülerle sınırlı değildir.
Kişinin:
- Beden bütünlüğü,
- Mahrem alanı,
- Cinsel dokunulmazlığıyla bağlantılı algısı
koruma altındadır.
Yapay zekâ ile oluşturulmuş olsa bile:
- Kişiyi çıplak,
- Yarı çıplak,
- Cinsel çağrışımlı
şekilde gösteren bir görsel, kişinin özel hayatına ağır müdahale niteliğindedir. Özellikle görüntü kapalı bir sosyal medya hesabından alınmış/sızdırılmış ise bu durumda 134. maddenin oluşması muhtemeldir.
Bu nedenle:
- Görüntüyü üretmek,
- Saklamak,
- Başkalarına göndermek,
- Yaymak
ayrı ayrı TCK m.134 kapsamında suçtur.
Yapay zekâ ile üretilen bu görüntüler cinsel saldırı mı, cinsel taciz mi sayılır?
Bu noktada öncelikle kavramları ayırmak gerekir.
Türk Ceza Kanunu bakımından, yapay zekâ kullanılarak bir kişinin fotoğrafının yarı çıplak veya çıplak hâle getirilmesi fiili, doğrudan fiziksel temas içermediği için cinsel saldırı (TCK m.102) kapsamında değerlendirilmez. Ancak fiilin mağdur üzerinde yarattığı etki ve failin amacı dikkate alındığında, cinsel taciz suçu (TCK m.105) gündeme gelir.
Burada belirleyici unsur, kanun metninde açıkça yer aldığı üzere “cinsel amaç”tır.
Yapay zekâ ile yapılan görüntüde “cinsel amaç” unsuru nasıl değerlendirilir?
TCK m.105 uyarınca cinsel taciz suçunun oluşabilmesi için, failin eyleminin cinsel amaç taşıması gerekir. Bu amaç, her zaman açık bir cinsel teklif veya sözle ortaya konulmak zorunda değildir.
Yapay zekâ ile üretilmiş yarı çıplak veya çıplak görüntünün:
- Mağdura doğrudan gönderilmesi,
- “Bak seni böyle görmek isterim”,
- “Böyle hâlini çok beğendim”,
- “seninle böyle olabiliriz” gibi söylemler
durumlarında, fiilin cinsel içerikli ve cinsel saik taşıdığı kabul edilir.
Özellikle mağdurun beden bütünlüğü ve cinsel mahremiyeti hedef alınıyorsa, cinsel amaç unsurunun gerçekleştiği konusunda tereddüt bulunmaz.
Bu hâlde, şikâyet üzerine TCK m.105/1 kapsamında cinsel taciz suçu oluşur.
Yapay zekâ ile üretilen görüntünün mağdura gönderilmesi neden önemlidir?
Cinsel taciz suçunda, fiilin mağdura yönelmiş olması yeterlidir. Görüntünün üçüncü kişilere yayılması şart değildir.
- Görüntünün mağdura gönderilmesi,
- Elektronik mesaj, sosyal medya, e-posta veya mesajlaşma uygulamaları aracılığıyla iletilmesi
tek başına suçun tamamlanması için yeterlidir.
Bu noktada TCK m.105/2-d devreye girer.
Elektronik haberleşme araçlarıyla yapılması ağırlaştırıcı neden midir?
Evet.
TCK m.105/2-d hükmü uyarınca, suçun:
“Posta veya elektronik haberleşme araçlarının sağladığı kolaylıktan faydalanmak suretiyle”
işlenmesi hâlinde, verilecek ceza yarı oranında artırılır.
Yapay zekâ ile üretilmiş görüntülerin:
- WhatsApp,
- Telegram,
- Instagram,
- E-posta,
- Sosyal medya DM’leri
üzerinden gönderilmesi, bu ağırlaştırıcı sebebi otomatik olarak gündeme getirir.
Dolayısıyla, “dijital ortamda yapıldı” savunması, fail lehine değil, aleyhine sonuç doğurur.
Yapay zekâ ile üretilen çıplak görüntü şantaj suçu oluşturur mu?
En sık karşılaşılan senaryo budur.
“Bunu ailene gönderirim”
“Paylaşırım”
“Para göndermezsen yayarım”
Bu durumda TCK m.107 – Şantaj suçu oluşur.
Önemli nokta şudur:
- Görüntünün gerçek olup olmaması önemsizdir.
- Önemli olan, mağdur üzerinde tehdit ve baskı aracı olarak kullanılmasıdır.
Yapay zekâ ürünü olması, failin lehine değil, aleyhine değerlendirilir.
Şantaj yaparak cinselliğe zorlanması halinde TCK 102 cinsel saldırı suçu oluşur. Mağdur çocuk ise TCK 103 oluşur.
Yapay zekâ ile yapılan bu görüntü hakaret sayılır mı?
Evet, bazı durumlarda TCK m.125 – Hakaret de oluşur.
Özellikle:
- Görüntü aşağılayıcı şekilde paylaşılıyorsa,
- Mağdurun toplum içindeki saygınlığı hedef alınıyorsa,
- “Ahlaksız”, “bu zaten böyle biri” gibi ifadeler eşlik ediyorsa
hakaret suçu da gündeme gelir.
Yapay zekâ ile üretilen çıplak görüntü kişisel veri suçu sayılır mı?
Bu konu genellikle gözden kaçırılır ama çok kritiktir.
Kişinin:
- Yüzü,
- Bedeni,
- Fotoğrafı
kişisel veridir.
Bu verinin:
- Rıza olmaksızın alınması,
- Yapay zekâ ile işlenmesi,
- Yeni bir görsel üretilmesi
TCK m.135 ve devamı kapsamında kişisel verilerin hukuka aykırı işlenmesi suçunu oluşturur.
Ayrıca KVKK bakımından da ağır ihlal söz konusudur.
Böyle bir durumda mağdur ne yapmalı? Adım adım yol haritası
Yapay zekâ ile üretilmiş çıplak görüntüde ilk yapılması gereken nedir?
- Görüntü ve mesajlar silinmeden saklanmalı
- Ekran görüntüleri alınmalı
- Mümkünse noter tespiti yapılmalı
- Görüntünün olduğu URL silinmeden emniyete başvuru yapıp tespit sağlanmalı
Delil en kritik noktadır.
Savcılığa suç duyurusu yapılabilir mi?
Evet ve derhal yapılmalıdır.
Suç duyurusunda:
- Özel hayatın gizliliğini ihlal (TCK m.134),
- Cinsel taciz (TCK m.105),
- Şantaj (TCK m.107),
- Kişisel verilerin hukuka aykırı işlenmesi (TCK m.135),
- Hakaret (TCK m.125)
birlikte ileri sürülmelidir. Bu noktada mutlaka avukatınızla çalışın.
İçerik internetten kaldırtılabilir mi?
Evet.
- 5651 sayılı Kanun kapsamında,
- Sulh Ceza Hâkimliği’nden
erişimin engellenmesi ve içeriğin kaldırılması talep edilir.
Bu başvuru ceza davasından bağımsız yapılabilir.
Maddi ve manevi tazminat davası açılabilir mi?
Kesinlikle.
Bu tür fiiller:
- Kişilik haklarına ağır saldırıdır.
- Manevi tazminat talebi kuvvetlidir.
- Yaygınlık ve etki arttıkça tazminat miktarı da artar.
“Ama bu yapay zekâ, gerçek değil” savunması hukuken geçerli mi?
Hayır.
Mahkemeler için önemli olan:
- Görüntünün gerçekliği değil,
- Mağdurda yarattığı etki,
- Toplumdaki algı,
- Kişilik haklarına saldırı derecesidir.
Bu nedenle “AI yaptı” savunması kurtarıcı değildir.
Yapay zekâ ile çıplak görüntü üretmek neden ağır bir suç olarak değerlendiriliyor?
Çünkü:
- Kişinin bedeni silah gibi kullanılıyor,
- Mağdurun kontrolü tamamen elinden alınıyor,
- Dijital ortamda geri dönüşü olmayan zararlar doğuyor.
Bu yüzden uygulamada savcılıklar ve mahkemeler giderek daha sert yaklaşmaktadır.
Bu tür dosyalarda neden mutlaka avukatla çalışılmalıdır?
Yapay zekâ ile üretilmiş cinsel içerikli görüntüler, tek bir suç başlığıyla açıklanabilecek basit olaylar değildir. Aynı fiil; cinsel taciz, özel hayatın gizliliğini ihlal, kişisel verilerin hukuka aykırı işlenmesi, şantaj ve tehdit suçlarını eş zamanlı olarak gündeme getirebilir.
Bu nedenle sürecin:
- Yanlış suç vasfıyla başlatılması,
- Delillerin eksik veya hatalı toplanması,
- Şikâyet süresinin kaçırılması,
- İçerik kaldırma ve erişim engeli taleplerinin usule aykırı yapılması
geri dönüşü mümkün olmayan hak kayıplarına yol açabilir.
Özellikle dijital delillerin korunması, yapay zekâ kaynaklı içeriklerin teknik olarak tespiti ve suçun doğru maddeler üzerinden nitelendirilmesi uzmanlık gerektirir. Bu tür dosyalarda yapılacak tek bir usul hatası, fail lehine sonuç doğurabilir.
Bu nedenle, yapay zekâ yoluyla üretilmiş cinsel içerikli görüntülere ilişkin her durumda, sürecin en başından itibaren ceza hukuku alanında deneyimli bir avukat eşliğinde yürütülmesi, mağduriyetin derinleşmesini önlemenin ve hukuki korumayı etkili şekilde sağlamanın tek güvenli yoludur.
