Kanunda çeşitli zamanaşımı süreleri belirlenmiştir. Genel zamanaşımı süresi TBK 146 gereği ‘Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, her alacak on yıllık zamanaşımına tabidir.’ Şeklindedir.
Doğrudan hekim- hasta ilişkisi
Hasta ve hekim arasında doğrudan kurulan ilişki vekillik sözleşmesi olarak kabul edilmektedir. Borçlar Kanunu 147.maddesine göre vekalet akdinden doğan davalar 5 yıl zamanaşımına tabidir.
Hekimin eylemi suç sayılırsa uzamış ceza zamanaşımı uygulanacak TCK 66’ya göre ölümlerde 15 yıl, bedensel zararlarda 8 yıl zamanaşımı geçerli olacaktır.
Özel hastanelerin ve yardımcı kişilerin sorumluluğu
Özel hastane ile sözleşme yapılması durumunda hasta ile hastane arasında ilişki kurulmuş olacaktır. TBK 49 haksız fiil sorumluluğu her halde geçerli olmakla birlikte, TBK 66 adam çalıştıranın sorumluluğu ve TBK 116 yardımcı kişinin fiilinden sorumluluk hükümleri de devreye girecektir. Özel hastanelerde imzalanan hasta kabul sözleşmesi ile TBK 146 ile genel 10 yıllık zamanaşımı geçerli olacaktır.
Kamu hastaneleri ve sağlık personeline karşı açılacak davalarda
Kamu hastaneleri ve sağlık personelinin sorumluluğu hizmet kusuru olarak değerlendirilmekte Anayasa 129/5 maddesi gereği idare mahkemesinde ilgili kamu kurumuna karşı dava açılması gereklidir. İdari yargıda açılacak tam yargı davaları İYUK 13.maddesi gereği 1 ve 5 yıllık zamanaşımına tabidir. Bedensel zararlarda zamanaşımının başlangıcı kesin maluliyete ilişkin raporun öğrenildiği tarihtir. Kişinin hatalı tıbbi müdahale sonucu sakat kaldığını öğrenmesi tek başına zamanaşımının başlamasına yetmez. Zararı ve sorumluyu öğrenme ile zamanaşımı başlayacağından maluliyet oranının tespiti ile zarar öğrenilmiş olacak, kişi mevcut engellilik durumunun dava açmaya değip değmeyeceğini ancak elinde rapor olduğunda tartabilecektir.
Eğitim ve araştırma hastanelerine karşı açılacak davalarda
Eğitim ve araştırma hastanelerine karşı açılacak davalarda adli – idari yargı görev ayrımı tartışmalıdır. Sigorta hastaneleri olarak da tanımlanan eğitim ve araştırma hastaneleri Sağlık Bakanlığı’na bağlanmıştır. Eğitim ve araştırma hastanelerinin Sağlık Bakanlığı’na bağlanması akabinde Yargıtay ilgili dairesi İdari Yargının görevli olduğu şeklinde kararlar vermeye başlamıştır.
Sağlık hizmetlerinden yararlanılabilmesi için 5510 sayılı yasanın 67.maddesi gereğince prim ödeme koşullarının yerine getirilmiş olması arandığından, prim ödeme karşılığı sağlık hizmetinden yararlanmayı kapsayan bir özel hukuk sözleşmesi kurulduğunun kabulü gerekir. Böylece Borçlar Kanunu madde 146 gereği 10 yıllık zamanaşımı gündeme gelecektir.
İdari Yargı’da açılacak davalarda önce idareye başvurarak zararın tazminini talep etmek gerekir. Başvuru üzerine idare 60 gün içinde cevap vermez veya tazminat talebini reddederse yeniden başlayacak olan 60 günlük süre içinde dava açılması gereklidir.
